050427-M-5607G-001 A massive sand storm cloud is close to enveloping a military camp as it rolls over Al Asad, Iraq, just before nightfall on April 27, 2005. DoD photo by Cpl. Alicia M. Garcia, U.S. Marine Corps. (Released)
“Çöl Fırtınası” əməliyyatı – 1991 Körfəz müharibəsinin başlanğıcı
1991-ci il yanvarın 17-də ABŞ-nin rəhbərlik etdiyi beynəlxalq koalisiya İraqın Kuveyti işğalına cavab olaraq “Çöl Fırtınası” əməliyyatına başladı. Əməliyyatın əsas məqsədi Kuveytin ərazi bütövlüyünü bərpa etmək və İraq qoşunlarını ölkə ərazisindən çıxarmaq oldu.
Hərbi əməliyyatlar genişmiqyaslı hava hücumları ilə start götürdü. Koalisiya qüvvələri İraqın hərbi infrastrukturu, hava hücumundan müdafiə sistemləri, rabitə mərkəzləri və strateji obyektlərini hədəf aldı. Hava üstünlüyü qısa müddətdə koalisiyanın nəzarətinə keçdi. Bu mərhələ İraq ordusunun manevr imkanlarını ciddi şəkildə məhdudlaşdırdı.
Koalisiyanın tərkibində ABŞ, Böyük Britaniya, Fransa, Səudiyyə Ərəbistanı və digər ölkələr iştirak etdi. Əməliyyat BMT Təhlükəsizlik Şurasının qətnamələrinə əsaslandı. Diplomatik çağırışlara baxmayaraq, İraq rəhbərliyi Kuveytdən geri çəkilmədi və hərbi müdaxilə qaçılmaz oldu.
Fevral ayında quru əməliyyatları başlandı. Koalisiya qüvvələri qısa müddətdə İraq ordusunun əsas hissələrini mühasirəyə aldı. Kuveyt azad edildi, İraq qoşunları geri çəkildi. Müharibə bir neçə həftə ərzində koalisiyanın qələbəsi ilə başa çatdı.
“Çöl Fırtınası” əməliyyatı müasir müharibə tarixində yüksək texnologiyaların, dəqiq silahların və koordinasiyalı beynəlxalq hərbi gücün ilk geniş tətbiq olunduğu münaqişələrdən biri kimi tarixə düşdü. Bu müharibə Yaxın Şərqdə siyasi balansı dəyişdirdi və regionda uzunmüddətli geosiyasi nəticələr yaratdı.
Həsən Təbriz
Paraqraf.com
