Azərbaycanda onlayn kreditlərə maraq sürətlə artır. Bir neçə dəqiqə ərzində kredit əldə etmək imkanı və sadələşdirilmiş prosedurlar vətəndaşların bu xidmətlərə yönəlməsinə səbəb olur. Sosial şəbəkələrdə yayılan “ani kredit” reklamları da bu tendensiyanı daha da gücləndirir.
Lakin mütəxəssislər xəbərdarlıq edirlər ki, bəzi hallarda insanlar əvvəlki borclarını ödəmək üçün yenidən kredit götürür və nəticədə “borc tələsi”nə düşürlər.
İqtisadçı-ekspert Razi Abbasbəyli “Paraqraf.com”a açıqlamasında bildirib ki, bu vəziyyət vətəndaşların kredit borclarının artmasına səbəb olan əsas amillərdən biridir:
“Bank olmayan kredit təşkilatları Mərkəzi Bankın müvafiq təlimatlarını hələ tam şəkildə icra etmirlər. Bəzi kredit təşkilatlarının təqdim etdiyi ani kreditlər 30 və ya 45 günlük müddətə verilir və bu müddət ərzində yüksək faizlər hesablanır. Kreditlərin hissə-hissə ödənilməsi üçün isə əlavə imkanlar yaradılmır. Nəticədə vətəndaşlar kütləvi şəkildə borclanırlar. Kredit faizlərinin yüksək olması və qaytarılma müddəti ilə bağlı məhdudiyyətlər borclanmanı daha da artırır. Belə hallarda vətəndaşlar kommersiya banklarından kredit götürməkdə çətinlik çəkir, bəzən isə onlara imtina cavabı verilir. Bu səbəbdən həm ani kreditlər, həm də lombard kreditləri üzrə faiz dərəcələri kifayət qədər yüksək olaraq qalır. Bu isə maliyyə bazarında ciddi problemlər yaradır”.
Ekspert qeyd edib ki, lombardlarla bağlı qanun layihəsi hələ qəbul edilməyib:
“Bank olmayan kredit təşkilatları ilə bağlı da əsasən yalnız təlimatlar təqdim olunur. Bu isə problemlərin dərinləşməsinə səbəb olur. Mərkəzi Bankın təsir mexanizmləri məhdud olsa da, müəyyən qanunverici aktlar və qaydalar qəbul edilə bilər. Əgər proses bu şəkildə davam etsə, vətəndaşların problemli kredit yükü daha da artacaq. Son illərdə Azərbaycanda problemli kreditlərin həcmi 20 faizdən çox artıb”.
Kəmalə Vəliyeva
Paraqraf.com
