“Şəhərləri bombalayın, əllərini qaldırıb bizi qarşılasınlar”-Putinin yüksək vəzifəli rəsmisindən şok çağırış
Rusiya-Ukrayna müharibəsinin fonunda Moskvadan gələn son açıqlamalar şok effekt yaradıb.
Paraqraf.com Musavat.com-a istinadən xəbər verir ki, Dövlət Dumasının vitse-spikeri Pyotr Tolstoy Ukrayna şəhərlərinin açıq şəkildə bombalanmasının tərəfdarı olduğunu bildirib. Onun sözlərinə görə, məqsəd əhalini ruhdan salmaq və ukraynalıları Rusiya qoşunlarının qarşısında təslim olmağa məcbur etməkdir. Tolstoy bu fikirləri Rusiyanın Birinci kanalında yayımlanan “Vremya pokazhet” proqramında səsləndirib.
Tolstoyun açıqlamasında daha bir diqqətçəkən məqam ondan ibarətdir ki, o, mümkün zərbələrdən əvvəl şəhər sakinlərinin xəbərdar edilməsini və onların ərazini tərk etməsinə imkan verilməsini təklif edib. Ardınca isə bu addımın məqsədinin əhalini o həddə qədər ruhdan salmaq olduğunu bildirib ki, insanların Rusiya hərbçilərinin qarşısına “əllərini qaldıraraq” çıxması təmin edilsin.
Bu açıqlama Ukraynaya qarşı müharibənin hərbi məqsədlərlə yanaşı, əhalinin iradəsini sındırmağa yönələn təzyiq vasitəsi olduğu göz önündədir. Xüsusilə də belə bir fikrin adi siyasi şərhçi tərəfindən deyil, Rusiya parlamentinin rəhbərliyində təmsil olunan yüksək vəzifəli şəxs tərəfindən səsləndirilməsi diqqəti daha da artırır.
Maraqlıdır ki, Moskva uzun müddətdir Ukraynaya qarşı zərbələri hərbi məqsədlərlə əsaslandırmağa çalışır. Lakin Rusiya Dövlət Dumasının vitse-spikerinin son açıqlaması müharibənin mümkün məqsədləri barədə daha açıq təsəvvür yaradır. Söhbət yalnız cəbhədə hərbi üstünlük əldə etməkdən deyil, Ukrayna cəmiyyətini qorxu və təzyiq altında siyasi iradəsindən məhrum etməkdən gedir.
Politoloq Həsən Məmmədov Musavat.com-a deyib ki, Rusiya-Ukrayna müharibəsinin daha təhlükəli istiqamətə sürüklənməsi ehtimalları artır:
“Pyotr Tolstoyun fikirləri Kremlin müharibəyə yanaşmasının mahiyyətini bir daha ortaya qoyur. Əgər məqsəd yalnız hərbi obyektləri sıradan çıxarmaqdırsa, o zaman mülki əhalinin əvvəlcədən xəbərdar edilərək şəhərlərdən çıxarılması və ardınca şəhərlərin bombalanması ideyasının izahı tamam başqa məna daşıyır. Burada əsas hədəfin hərbi infrastrukturdan daha çox cəmiyyətin psixoloji dayanıqlığının sındırılması olduğu görünür. Bu isə müharibənin yalnız cəbhədə deyil, insanların gündəlik həyatında, təhlükəsizlik hissində və gələcəyə inamında davam etdirilməsi deməkdir.Moskvanın bu yanaşması həm də Rusiya ordusunun Ukraynada siyasi nəticə əldə etməkdə qarşılaşdığı çətinlikləri göstərir. İllərdir davam edən hərbi təzyiq Ukrayna cəmiyyətini təslim olmağa məcbur etməyib. Əksinə, şəhərlərə zərbələr, enerji və mülki infrastruktura hücumlar, dağıntılar və davamlı təhlükə hissi Ukraynada Rusiyaya qarşı münasibəti daha da sərtləşdirib. Buna görə də şəhərlərin daha genişmiqyaslı bombalanmasının Kiyevin siyasi iradəsini sındıracağına ümid etmək ciddi strateji yanlış hesab oluna bilər. Rusiyanın ən böyük problemlərindən biri də hərbi gücdən siyasi nəticə çıxarmaq cəhdinin indiyədək gözlənilən nəticəni verməməsidir. Moskva daha çox təzyiq göstərdikcə Ukraynanın güzəştə gedəcəyini düşünürsə, bunun əksi ilə də üzləşə bilər. Çünki öz şəhərlərinin və həyatlarının təhlükə altında olduğunu görən cəmiyyətin Rusiyaya qarşı müqaviməti daha da güclənər. Belə fikirlər müharibənin dayandırılması və diplomatik həll axtarışlarının deyil, zorakılığın daha da genişləndirilməsinin önə çəkildiyini göstərir. Rusiya hakimiyyətinin yüksək səviyyəli nümayəndəsinin mülki əhalinin qorxuya salınmasını hərbi məqsəd kimi təqdim etməsi Kremlin müharibə ritorikasının nə qədər sərtləşdiyini nümayiş etdirir. Şəhərlərin bombalanması Ukraynanın müqavimətini avtomatik olaraq zəiflətməyəcək. Əksinə, mülki əhali özünü kollektiv şəkildə təhdid altında hiss etdikdə cəmiyyətin birləşməsi və müharibəyə qarşı müqavimətin güclənməsi mümkündür. Tarix də göstərir ki, bir ölkənin əhalisini yalnız dağıntı və qorxu vasitəsilə siyasi iradəsindən məhrum etmək olduqca mürəkkəbdir. Xüsusilə milli təhlükəsizlik və ölkənin mövcudluğu məsələsi kimi qəbul edilən münaqişələrdə sərt hücumlar bəzən əks nəticə verir. Bu baxımdan Tolstoyun sözlərini Rusiyanın müharibədə yeni strategiya elan etməsindən daha çox, Moskvanın hərbi təzyiqdən nəticə ala bilməməsinin yaratdığı aqressiv ritorikanın göstəricisi kimi qiymətləndirmək mümkündür. Əgər illərlə davam edən müharibə Kiyevi Moskvanın şərtlərinə razı salmayıbsa, daha böyük dağıntılar yaratmaq problemin həlli deyil”.
Politoloqun sözlərinə görə, müharibəni daha da sərtləşdirmək Rusiyanın qarşıya qoyduğu məqsədlərə çatacağına zəmanət vermir: “Əksinə, şəhərlərin sistemli şəkildə bombalanması beynəlxalq təzyiqi artıra, Ukrayna cəmiyyətinin müqavimətini gücləndirə və diplomatik həll imkanlarını daha da uzaqlaşdıra bilər. Nəticə etibarilə, Moskvadan səslənən bu cür çağırışlar güc nümayişindən çox, hərbi təzyiqin siyasi nəticəyə çevrilməməsinin yaratdığı çıxılmazlığın əlaməti kimi görünür. Mülki əhalini qorxuya salmaq üzərindən müharibə aparmaq nə Ukraynanın siyasi iradəsini avtomatik sındırır, nə də Rusiyaya davamlı qələbə təmin edir. Əksinə, belə yanaşma müharibənin miqyasını və humanitar nəticələrini daha da ağırlaşdırmaqla yanaşı, Rusiyanın beynəlxalq aləmdə onsuz da ciddi şəkildə tənqid olunan siyasətini daha sərt şəkildə gündəmə gətirir”.
Paraqraf.com
