1981-ci ildə ABŞ prezidenti Ronald Reyqanın tapşırığı ilə Ağ Ev tərəfindən “erməni soyqırımı” iddialarının araşdırılması həyata keçirilib. Araşdırmanın nəticələrinə görə, bu iddialar əsassızdır və həmin dövrdə ermənilər tərəfindən iki milyon Osmanlı türkünün məhv edildiyi müəyyən edilib. Bu fikirlər Reyqanın hüquqi məsələlər üzrə müşaviri Brüs Feyn tərəfindən açıqlanıb.
Brüs Feyn bildirib ki, araşdırmalar zamanı Avropa ölkələrinin hərbi arxivləri və o dövrün Osmanlı imperiyasının arxiv materialları təhlil olunub. Məlum olub ki, I Dünya Müharibəsi illərində ölən türk sayı ermənilərdən qat-qat çox olub. Onun sözlərinə görə, “erməni soyqırımı” barədə yayılan məlumatlar erməni tarixçilərinin xəyali əsərlərinin məhsuludur. Fakt olaraq, erməni silahlı dəstələri iki milyondan çox türkü qətlə yetirib, ermənilərin öz itkisi isə təxminən 500 min nəfər təşkil edib.
Feyn həmçinin qeyd edib ki, Osmanlı dövründə bütün dini və etnik azlıqlar, o cümlədən yunanlar, kürdlər, çerkeslər, ərəblər və ermənilər türklərlə eyni hüquqlara malik olub və yüksək vəzifələrdə çalışıblar. Lakin I Dünya Müharibəsi zamanı ermənilər Osmanlı imperiyasına xəyanət edərək, düşmən tərəfi ilə birgə xüsusilə rus ordusunun sıralarında döyüşüblər. Onlar türk və gürcü kəndlərinə hücum edərək, dinc sakinləri qətlə yetiriblər.
Araşdırmanın gedişində türk tərəfi öz arxivlərini açaraq materialların istifadəsinə imkan verib, lakin ermənilər öz arxivlərini açmaqdan imtina ediblər. Brüs Feyn hesab edir ki, erməni arxivləri açıldıqda həqiqət mütləq ortaya çıxacaq və ermənilər dünyadan, xüsusilə də türklərdən tarixi yalanlarına görə üzr istəməli olacaqlar.
Həsən
Paraqraf.com
