Avropa İttifaqının Rusiyanı çirkli pulların yuyulması ilə mübarizə üzrə qara siyahıya salmaq barədə qərarı qüvvəyə minib.
Paraqraf.com xəbər verir ki, müvafiq bildiriş Avropa Şurasının jurnalında dərc edilib.
Qeyd edək ki, Avropa Komissiyası Rusiyanı rəsmi olaraq 3 dekabr 2025-ci ildə çirkli pulların yuyulması və terrorizmin maliyyələşdirilməsi riski yüksək olan ölkələr siyahısına əlavə edib. Qərar dərc edildikdən iyirminci gün (9 yanvar) qüvvəyə minib, çünki Avropa Parlamenti və ya Avropa Şurası tərəfindən ləğv edilməyib.
“Çirkli pulların yuyulmasına və terrorizmin maliyyələşdirilməsinə qarşı mübarizə (ÇPM/TƏM) çərçivəsində strateji çatışmazlıqları” olan ölkələrin bu siyahısı, faktiki olaraq, Aİ-nin beynəlxalq çirkli pulların yuyulmasına qarşı mübarizə standartlarına zəif uyğunluğu qiymətləndirdiyi yurisdiksiyaların qara siyahısına bərabərdir.
Bu tədbir maliyyə qurumlarını bütün əməliyyatlar üzrə lazımi araşdırmanı gücləndirməyə, Rusiyaya qarşı hələ tədbir görməyən bankları əlavə risklərin azaldılması tədbirləri görməyə məcbur edəcək.
Avropa Komissiyasının siyahısı adətən dünyanın ən böyük çirkli pulların yuyulmasına qarşı mübarizə orqanı olan Maliyyə Tədbirləri üzrə İşçi Qrupunun (FATF) siyahısını əks etdirir. FATF 2023-cü ildə Rusiyanın üzvlüyünü dayandırıb, lakin Ukraynanın təkidinə baxmayaraq, ölkəni boz və ya qara siyahılara əlavə etməyib. Çin, Hindistan, Səudiyyə Ərəbistanı və Cənubi Afrika bu addıma qarşı çıxıblar. Daha sonra Avropa Komissiyası FATF-ın mövqeyindən asılı olmayaraq Rusiyanı qara siyahıya salmaq qərarına gəlib.
Rusiyadan Rosfinmonitoring Avropa Komissiyasının qərarını siyasi qərar adlandırıb. Agentliyin nümayəndəsi bildirib ki, bu addım üçün heç bir real əsas yox idi: “Avropa Komissiyasının qərarında Rusiyanın çirkli pulların yuyulmasına qarşı mübarizə sistemində hər hansı strateji çatışmazlıqlara dair konkret faktlarc yoxdur. Sənəd Rusiyanın iştirakı olmadan hazırlanıb ki, bu da Birliyin özü tərəfindən müəyyən edilmiş üçüncü ölkələrin qiymətləndirilməsi proseduruna ziddir”.
Aİ-nin Rusiya ilə bağlı siyasəti bir qayda olaraq, Birlik üçün tətbiq olunan məhdudiyyətlərdən yayınmaya qarşı addımların üçüncü ölkələrlə bağlı addımların atılmasına qədər tədbirləri əhatə edir. Hazırda Aİ Rusiyaya qarşı yeni sanksiya paketi üzərində işləyir. Verilən açıqlamalardan aydın olur ki, bu paketdə tətbiq edilən sanksiyalardan yayınmalara qarşı da tədbirlər daxil ediləcək. Bu baxımdan, Rusiyanın terrorizmin maliyyələşdirilməsi və çirkli pulların yuyulması sahəsində qara siyahıya salınması bu ölkə ilə maliyyə əməliyyatları həyata keçirən bütün maliyyə qurumları üçün problemlər yaradacaq: müəyyən dövrdən sonra Aİ-nin tətbiq etdiyi məhdudlaşdırıcı tədbirlərin pozulmasına görə digər ölkələrdəki maliyyə qurumlarına qarşı da addımlar atılması gözlənilir. Ötən illərdə Qazaxıstan, Qırğızıstan və Özbəkistanda fəaliyyət göstərən banklar məhz Rusiya ilə əlaqələrinə görə Aİ sanksiya siyahısına salınıblar.
Azərbaycan Rusiya ilə irihəcmli ticarət dövriyyəsinə malik ölkələrdən biridir. 2025-ci ildə iki ölkə arasında qarşılıqlı ticarət dövriyyəsi illik ifadədə 2,5 faiz artmaqla 4,9 milyard dolları keçib. Aİ-nin qeyd olunan qərarı bir müddət sonra bu əməliyyatların maliyyələşməsi sahəsində çətinliklər yarada bilər. Xüsusilə maliyyələşmədə iştirak edən banklar əməliyyatlarla bağlı Aİ tələblərinə uyğun daha sərt nəzarət tədbirləri təqdim etməli olacaqlar. Əks halda, onların özləri Aİ tərəfindən məhdudiyyətlərə məruz qala bilərlər.
Azərbaycanla yanaşı, qardaş Türkiyədə də Aİ-nin bu addımı banklar üçün əlavə çətinliklər yaradacaq.
