“Balina qusması” kimi tanınan amberqris fırtınalardan sonra sahillərə vurduqda, qramı qızılla yarışacaq qədər dəyərli olur. Kənardan baxdıqda adi qaya parçasından fərqlənməyən bu maddə parfümeriya sektorunun ən çox axtardığı xammal olduğu üçün tapanlara əsl sərvət qazandırır.
Amberqrisi bu qədər qiymətli edən əsas amil kosmetika sektorudur. Dünyaca məşhur ətir istehsalçıları qoxuların qalıcılığını artırmaq və fiksasiya etmək üçün bu nadir maddədən istifadə edirlər. Okean cərəyanları ilə sürükləndikcə sərtləşən və daş halına gələn bu maddənin həqiqi olduğu mütəxəssis rəyi ilə təsdiqlənərsə, milyonlarla manat dəyərində satıla bilər.
Amberqris kaşalot balinalarının (ispermeçet balinası) həzm sistemində yaranır. Balinalar yedikləri kalmar və osminoqların həzm olunmayan sərt dimdiklərinin bağırsaqlarına zərər verməməsi üçün yağlı və mum bənzəri bir maddə ifraz edirlər. Bu maddə həmin sərt parçaların ətrafını bürüyərək kütlə halına gəlir və bir müddət sonra balina tərəfindən bədəndən kənarlaşdırılır.
Türkiyənin Mersin şəhərində keçirilən bir əməliyyat zamanı onlarla kiloqram amberqris ələ keçirilmiş və onun bazar dəyərinin milyonlarla lirə olduğu açıqlanmışdır. Xüsusilə fırtınalı havalardan sonra sahillərdə yosunlu daşa bənzəyən bu parçaların tapılma ehtimalı artır.
Amberqrisin mənbəyi olan kaşalot balinaları qorunan növlər sırasındadır. Dənizdə təbii yollarla yaranıb sahilə vuran parçaların toplanması qanuni hesab edilsə də, bu maddəni əldə etmək üçün balinalara zərər verilməsi və ya müdaxilə olunması ağır cəzalarla nəticələnir.//Milli.Az
