Demokratiyanın əsas dayaqlarından biri seçki institutudur. Teoriyada hər bir səs dəyərlidir – hər bir vətəndaşın fikri gələcəyin formalaşmasında rol oynayır. Amma reallıq göstərir ki, cəmiyyətin ən enerjili və dinamik hissəsi olan gənclər çox zaman bu prosesdə ikinci plana sıxışdırılır. Sual yaranır: Niyə gənclərin səsi eşidilmir? Axı onların seçimi bu günün deyil, sabahın siyasi mənzərəsini müəyyənləşdirir.
Birinci səbəb gənclərlə siyasət arasında mövcud olan psixoloji məsafədir. Gənclərin böyük hissəsi siyasəti quru və cansız bir sahə kimi görür. Onlar narazılıqlarını sosial mediada açıq şəkildə dilə gətirsələr də, rəsmi seçki sisteminə inamları zəifdir. “Mənim səsim nəyi dəyişəcək ki?” düşüncəsi illər boyu formalaşmış ümumi pessimizmin nəticəsidir. Bu yanaşma gəncləri seçki masasından uzaqlaşdırır və səsinin dəyərinə inanmasını çətinləşdirir.
İkinci amil – siyasi platformaların gənclərlə ünsiyyət qurma bacarığının zəifliyidir. Siyasətçilərin böyük qismi hələ də gənclərin problemlərinə formal yanaşır. Nəticədə real sosial tələblə siyasi vədin arasında uçurum yaranır. Gəncliyi narahat edən məsələlər – təhsil xərcləri, işsizlik, mənzil problemi, sosial ədalət, azad ifadə haqqı, texnologiya və yenilikçilik – çox vaxt seçki gündəminin kənarında qalır. Bunun nəticəsində gənclər özlərini qərarverici yox, sadəcə müşahidəçi kimi hiss edirlər.
Üçüncü səbəb isə sistemin özündəki köhnəlmiş yanaşmadır. Seçkilər gənclərin fəallığını artıracaq müasir platformalarla dəstəklənmədikcə, onların iştirakı da passiv qalır. Gənclər informasiyanı sosial media, rəqəmsal platformalar və interaktiv debatlar vasitəsilə qəbul edirlər. Lakin seçki mexanizmi köhnə metodlarla idarə olunduqda, yeni nəslin iştirak motivasiyası avtomatik olaraq azalır.
Gənclərin səsini eşitmək üçün əvvəlcə onları dinləmək lazımdır. Onlara sadəcə söz vermək yox, söz sahibi olmaq imkanı tanınmalıdır. Siyasətçi gəncin dilində, onun ritmində, onun gündəmi ilə danışmalıdır. Seçki prosesi şəffaf, dinamik və rəqəmsal alətlərlə dəstəklənsə, gənclərin həm etibarı, həm də məsuliyyəti artar. Çünki gənclər etimad gördükləri yerdə səsini qaldırmağa, iştiraka və dəyişikliyə inanmağa daha həvəslidirlər.
M.Mehdiyeva
Paraqraf.com
